کتاب
بکس ایران
لاچین سیر
register
اس ام اس های طنز و جدید تصاویر دیدنی و جالب آرایش و زیبایی زنان پیش بینی وضعیت آب و هوا طالع بینی
دماغ
مشاوره

مشاوره

بنر ماساژ
زبان نصرت
بنر آشپزی

نعمت هایی که خدا به انسان داده

تعداد بازدید : 525
نعمت هایی که خدا به انسان داده

سخن گفتن به حسب عادت مسأله ساده‏اى به نظر مى رسد اما با کمی تأمل ،می فهمیم که این امر از پیچیده‏ترین و ظریف‏ترین اعمال انسانى است .


آن گونه که از آیات ۱ تا ۴ سوره الرحمن استفاده مى شود ، یکى از مهم‏ترین نعمت‏هاى الهى بعد از نعمت آفرینش ، نعمت بیان است. در این آیات آمده است: “خداى رحمان، قرآن را یاد داد ، انسان را آفرید ، به او بیان آموخت .”

در قیامت از مسئولیّت زبان سؤال مى شود . در سوره بلد آیات ۸ و ۹ مى فرماید : ” آیا دو چشمش ندادیم ، و زبانى و دو لب .” و بعد می فرماید : ” و هر دو راه‏[ خیر و شر، را بدو نمودیم) ، از این آیات می توان این مطلب را فهمید ، که زبان یکى از ابزارهدایت است .

از میان معجزات انبیاء ، با عظمت ‏ترین معجزه ی او ، قرآن کریم ، از سنخ کلام است . تأثیر این معجزه تا بدانجا بوده که کفار با شنیدن این کلام ، از آن به ” سحر” تعبیر مى کنند ؛” گفت : این قرآن جز سحر نیست.”۱ و گاه تا بدانجا پیش مى رفتند که مى گفتند ” به این قرآن گوش مدهید و سخن لغو در آن اندازید ، شاید شما پیروز شوید.”۲

تعبیر به سحر و نهى از استماع قرآن ، هر کدام می تواند به نوعى حکایت ازتوانایی نفوذ و تأثیر کلام الهى بر مردم را داشته باشد .

ازجمله نخستین خواسته‏هاى موسى پس از مبعوث شدن به رسالت ، براى موفقیت در انجام مسئولیّت خویش، زبان رساست.فرمود : ” و از زبانم گره بگشاى، تا سخنم را بفهمند .”۳

معیار های سخن شایسته

۱- استفاده از واژه‏هاى سالم

از شرایط سخن شایسته آن است که از هر گونه کلمات زشت و زننده مبرّا باشد وحتی قرآن ، شایستگان را کسانی معرّفی می کند که در حال ناراحتی و مواردی که دیگران نیز آنان را با لحن بد خطاب می کنند ، آنان با متانت پاسخگوی آنان هستند .

در وصف عبادالرحمن ، قرآن مى فرماید:” و چون نادانان ایشان را مورد خطاب قرار دهند به ملایمت و سلامتى جواب دهند. “۴

از سوى دیگر قرآن فحش و ناسزاگویى را مورد نهى قرار داده و می فرماید : ” آنان که جز خدا را مى خوانند دشنام مدهید ، که آنان از روى دشمنى و به نادانى خدا را دشنام مى دهند. “۵

آهنگ ملایم

آهنگ ملایم مى تواند یکى از چهره های ادب و سخن باشد ، آن گونه که از سوره حجرات استفاده مى شود : ” اى کسانى که ایمان آوردید! صدایتان را بلندتر از صداى پیامبر مکنید و همچنان که بعضى از شما با بعضى دیگر بلند سخن مى گویید با او با صداى بلند سخن مگویید .” ۶
وخداوند نیز رمز توفیق پیامبر (ص) را در جذب افراد ، داشتن قلب مهربان و لیّن و خلق و خوى حسنه می داند و می فرماید :” پس به برکت رحمت الهى با آنان نرمخو شدى و اگر سخت دل می بودى ، قطعاً از اطرافت پراکنده مى شدند

شیوایی و فصاحت کلام
صحبت کردن

فصاحت در لغت ؛ به معنى خلوص چیز است (راغب) و در اصطلاح ، کلام فصیح یعنى ؛ کلام عارى از انواع تعقیدات . هرگاه کلام از تنافر حروف ، غرابت حروف ، کراهت در سمع عارى و بود ، فصاحت در کلام حاصل شده است .

از عواملی که رسایی و فصاحت در کلام به دنبال دارد ؛ رعایت ایجاز ۷ ، بهره گیری از آرایه های ادبی ؛ چون تشبیه و کنایه ۸ ، روان بودن و بدون تکلّف بودن آن۹ ، برخورداری از ساختار منسجم ونیکو ۱۰ ، توجه به جنبه های عاطفی ۱۱سخن می باشد که همه ی این عوامل در سخنان قرآن و روایات به بهترین شکل، بیان و مورد استفاده قرار داده شده است .

فصاحت در کلام به قدری مهم و تأثیر گذار است که حضرت موسى (ع) از خداوند در خواست مى کند برادرش هارون به جهت فصاحت کلامش ، کمک کار او باشد: ” برادرم هارون از من زبان آورتر است پس او را با من به دستیارى گسیل دار .”۱۲

نرمی سخن

سخنی که همراه نرمی وعطوفت باشد ، بسیار دلنشین وتأثیر گذار خواهد بود ، چرا که می تواند یکی از ابعاد لطیف و حساس انسانی را ، یعنی عاطفه ی او را تحت تأثیر قرار دهد .

تأثیر لحن ملایم و سخن لیّن ونرم تا بدانجاست که خداوند به موسى وهارون مى گوید ” که در مقابل فرعون ، با او سخنى نرم گویید شاید که پند گیرد یا بترسد .”۱۳

وخداوند نیز رمز توفیق پیامبر (ص) را در جذب افراد ، داشتن قلب مهربان و لیّن و خلق و خوى حسنه می داند و می فرماید :” پس به برکت رحمت الهى با آنان نرمخو شدى و اگر سخت دل می بودى ، قطعاً از اطرافت پراکنده مى شدند .”۱۴

سدید بودن

سداد و سدید از ماده سد ، به معناى استقامت و محکم بستن است .(راغب)

از آداب دیگر سخن ، سدید بودن کلام است ، هرچه کلام با عقل و منطق و استدلال بیشتر همراه باشد ، میزان استحکام آن بیشتر خواهد بود .

این نکته هم خالی از لطف نیست که بدانیم استواری سخن ، در واقع نتیجه ی عواملی چون ؛ اندیشه ی پیش از سخن ۱۵، آگاهانه سخن گفتن۱۶ ، ونیز رعایت عدالت انصاف و حق گرایی به ویژه در مقام داوری ۱۷ می باشد .

در سوره احزاب آیه ۷۰ و ۷۱ آمده است : ” اى مؤمنان از خدا پروا دارید و سخنى استوار گویید تا اعمال شما را به اصلاح در آورد و گناهانتان را ببخشاید .”

لغو نبودن سخن

کلام لغو آن است که قابل اعتنا نباشد . همان سخنى که از روى فکر و تأمل صادر نشود .

دراوصاف بهشت آمده است : ” که در آنجا نه بیهوده‏اى شنوند و نه یکدیگر را تکذیب کنند .”۱۸ و همچنین در اوصاف مؤمنین مى خوانیم : ” آنان که از سخن بیهوده رویگردانند .” ۱۹

با توجه به اینکه یکی از مهمترین نعمت های الهی به بندگان ، نعمت سخن گفتن است، پس چه خوب است که بتوانیم از این نعمت الهی به بهترین صورت استفاده کرده و آن را مسائل ناپاک اعم از دروغ ، غیبت و…آلوده نکنیم .

گروه دین واندیشه تبیان

۱- مدّثر /۲۴

۲- فصّلت /۴۱

۳- طه /۲۷ و ۲۸

۴- فرقان /۶۳

۵- انعام /۱۰۸

۶- حجرات /۲

۷- یوسف :۹ و۱۰ / غررالحکم :ص ۲۱۰

۸- بقره :۲۶۱- ۲۶۴- ۲۶۵ /اسراء /۲۴

۹- غررالحکم /۲۱۰

۱۰- همان

۱۱- همان /۲۱۱

۱۲- قصص/ ۳۴

۱۳- طه / ۴۴

۱۴- آل عمران / ۱۵۹

۱۵- نهج البلاغه / ترجمه شهیدی / حکمت ۴۰/ حجرات :۴

۱۶- بقره :۱۱۳/ انعام :۱۴۳ و۱۴۴ / طه ۵۱ و۵۲

۱۷- نساء :۱۳۵ / انعام :۱۱۵ و ۱۵۲

۱۸- نباء /۳۵

۱۹- مؤمنون /
عضویت در سایت
کسب درآمد
بنر زبان نصرت
گردشگری
بنر آشپزی
عضویت در گروه
250 کارتون برتر
پربیننده های تکناز
پربیننده ترین ماه
ترسناک
بافتنی
تقویت حافظه

جدید ترین مطالب

طنز ریوندی
ویژه بانوان
ازدواج و مسایل زناشویی