

















مدل های گردشگری 1
در پیرامون گردشگری و برنامه ریزی آن از گذشته تا اکنون مطالعات بسیاری توسط پژوهشگران و محققان صورت پذیرفته است. به گونه ای که از دهه 1930 به بعد گردشگری و تفریح سوژه تحقیقات جغرافیایی انگلو ساکسون و آمریکا بوده است.طی دهه 1960 میلادی بازبینی های تأثیرگذاری در مورد جغرافیای گردشگری و تفریح انجام گرفته و جغرافیای گردشگری درکمک های اساسی به توسعه محیطی در علوم منطقه ای مطرح گردید(Hall and Page,2002:6). در این بین مدل های مختلفی نیز در رابطه با گردشگری ارائه گردید در این نوشتار در پی آن هستم به بررسی این مدل ها بپردازم.
مدل باتلر
باتلر مدل خود را در سال 1980 با توجه به تحقیقاتی که در زمینه توسعه گردشگری انجام داد با عنوان« چرخه زندگی مقصد » ارائه داد. او برای توسعه گردشگری مراحل مختلفی را بر می شمرد که در شکل زیر نشان داده می شود.
شکل : چرخه زندگی مقصد[ مدل باتلر] (Butler,1993)

مراحل توسعه گردشگری در مدل باتلر به شرح زیر می باشند:
1 ـ اولین مرحله در فرآیند توسعه گردشگری مر حله « کشف» است. باتلر عقیده دارد كه برای یك شهر تعداد معدودی گردشگر وجود دارد و اثرات اقتصادی گردشگری كم است. تعداد گردشگران به اندازه ای نیست كه سبب فراهم آوردن امكانات خاصی باشد، زیرا عوائد دریافتی كم است. ارتباط گردشگری با اقتصاد محلی بسیار كم است و افراد محلی، منطقه خود را در كنترل خود دارند. ارتباط با گردشگران معمولاً صمیمی است و با آنها به عنوان مهمان افتخاری رفتار می شود. این مرحله، مرحله كشف نامیده می شود. فعالیت گردشگری به صورت رسمی وجود ندارد و در حاشیه قرار می گیرد. در این مرحله گردشگران معمولاً ناگزیر به تطبیق خود با شرایط محلی هستند.
2 ـ به عنوان مرحله « وارد عمل شدن » نامیده می شود. این مرحله افزایش فعالیت های گردشگری است. در این مرحله تعداد گردشگران شروع به افزایش می كند. در این مرحله معمولاً گردشگران مدت اقامت كوتاهتر اما با تعداد بیشتری به یك مكان مقصد می آیند. مؤسسات تجاری شروع به احداث خدمات و امكانات تخصصی گردشگری می كنند. مهمانخانه ها و هتل های كوچك و مكان هایی برای غذا خوردن احداث می شود که به فراهم آوردن راهنما و فعالیت های گردشگری كوچك می پردازند. بعضی از مردم به سادگی یك یا دو اتاق برای گردشگران، در خانه های خود فراهم می كنند. تعدادگردشگران به اندازه ای است كه عوائد كافی به همراه دارد. مرحله اثرات افزایشی وجود می آید یعنی فراهم آوردن امكانات گردشگری امكانات بعدی را با خود به همراه می آورد و جذب یك گردشگر سبب جذب گردشگرهای بعدی می شود.خدمات رسانی به گردشگران به صورت رسمی صورت می گیرد و اجتماع، به تدریج خود را با فعالیت های گردشگری و حضور گردشگران تطبیق می دهد.
3 ـ در مرحله توسعه؛ رشد سریع گردشگر و تغییرات دراماتیك در همه جنبه های بخش گردشگری در یك مدت زمان نسبتاً كوتاه بوجود می آید. این مرحله نیز مانند سایر مراحل مدل به صورت انتقالی صورت می گیرد تا اینكه به سرعت صورت گیرد. نرخ رشد واقعیگردشگری و خصوصیات رشد بستگی به عوامل جاذب و تلاش هایی داردكه برای كنترل مدیریت گردشگری می شود. مقصد گردشگری وارد یك سیستم یكپارچه رسمی گردشگری می شود كه سیستمی از شركت ها و بنگاه های غیرمحلی و فراملی است و فعالیت گردشگری در قالب یك ساختار كاملاً سازمان یافته صورت می گیرد. هتل های كوچك تبدیل به هتل های بزرگ می شوند. در این مرحله دورنمای گردشگری شکل گرفته و مقصد حالتی فراملی می یابد.
4 ـ این مرحله با عنوان « تحکیم بخشی» نامیده می شود. در این مرحله نرخ رشد گردشگران و سایر فعالیت های مربوط به گردشگری كاهش می یابد گرچه تعداد واقعی گردشگران درحال افزایش است. برطبق نظر باتلر، كل تعداد بازدیدكنندگان در یكسال بیش از جمعیت ساكن در مقصد است. آنچه در این مرحله اهمیت دارد این است كه سطح توسعه گردشگری بیش از ظرفیت های كشش محیطی، اقتصادی و اجتماعی مقصداست و سبب روبه زوال رفتن محصول گردشگریمی شود. در این مرحله گردانندگان گردشگر و زنجیره هتل ها سفرهای توریستی را ترتیب می دهند و مقصد، جزئی از یك سیستم یكپارچه می شود و گردشگر بر اقتصاد منطقه غالب است. جاذبه های موجود حالت تخصصی و غیرمنحصر به فرد به خود می گیرند. علاوه بر این فصلی بودن فعالیت گردشگری مانعی برای اقتصاد منطقه است.
5 ـ مر حله رکود مرحله بعدی است که به آن مرحله اشباع نیز گفته می شود. در مرحله رکود مشکل افزایش ظرفیت بر یا ظرفیت بیش از اندازه شکل می گیرد و این مساله سبب زوال محصول گردشگری می شود. مقصد ممكن است دارای امكانات بالای گردشگری باشد اما سبب افزایش گردشگران نشود.گردشگران مراجعه كننده معمولاً تكراری هستند.
6 ـ ممكن است مرحله ركود برای مدتی وجود داشته باشد و پس از آن، ممكن است دو حالت افزایش و یا كاهش در تعداد گردشگران مراجعه كننده به وجود آید. حالت كاهش زمانی وجود می آید كه گردشگرانی كه مكرر می آیند با محصولاتی كه عرضه می شود راضی هستند. بعضی از بازدیدكنندگان قبلی فوت كرده اند یا قادر به سفر كردن نیستند. در این مرحله معمولاً تلاشی توسط كسانی كه فعالیت گردشگر را در مقصد كنترل می كنند صورت نمی گیرد و یا تلاش ها ناموفق هستند. رفتار مردم نسبت به گردشگری حالت مطلوبی ندارد و كسانیكه جدیداً در صنعت گردشگری شروع به رقابت كرده اند، مخصوصاً « فرصت های مداخله گر» شروع به منحرف كردن و تسخیر بازارهای سنتی گردشگری كرده اند. هرچه تعداد گردشگران كم می شود، هتل ها و امكانات تخصصی كمتر مورد استفاده قرار می گیرند.منظور از فرصت های مداخله گر فراهم آوردن فرصت های گردشگری در مكان های دیگری است كه بازار گردشگری را به طرف خود جذب می كنند.
7 ـ مرحله نوسازی: كه منظور از آن، تجدید ساختار مقصد است. در مدل باتلر اینگونه شرح داده می شد كه بعد از مرحله رکود؛ مرحله تجدید ساختاری اتفاق می افتد. به عقیده باتلر تجدید ساختار زمانی اتفاق می افتد كه محصولات جدید گردشگری عرضه شده و یا تصوری جدید متفاوت از مقصد برای مردم بوجود آید. باتلر یكی از سه حالت های ممكن بعد از مرحله ركود پیشنهاد می كند. سه حالت ممكن عبارتند از:
1 ـ كاهش
2 ـ ادامه حالت ركود
3 ـ تجدید ساختار
در حالیكه به نظر میرسد كه ابتدا مرحله كاهش و بعد مرحله تجدید سازی اتفاق می افتد. توصیه می شود كه آنچه به عنوان محصولات جدید گردشگری عرضه می گردد حالت جدید و منحصر به فرد داشته باشد. استنباط از تجارب به دست آمده این است كه مرحله تجدید سازی كمتر به صورت «خود به خود»صورت می گیرد بلكه به طی یك مرحله سنجیده و یا به كارگیری استراتژی های مناسب ایجاد می شود.
تعداد بازدید ۲۰۵۵ بار
مطالب مرتبط
نماد شهرهای معروف دنیا + عکسعکس هایی از مکان های دیدنی کشور آلمانشهر دیدنی میتیورا در بالای سخره ها (عکس)عجایب ۷ گانه ژاپن را بشناسید (+تصاویر)تصاویر هتل داریوش یکی از زیباترین هتلهای دنیا در ایرانپاک ترین و سالم ترین شهر ایران انتخاب شد + تصاویرعصارخانه ایرانی جاذبه ناشناخته ایران زمین + تصویربزرگترین و دیدنی ترین شهرهای شناور در جهان !بنای راز آمیز و جذاب زندان اسکندر + تصاویر مکان زندگی جن ها در سیستان و بلوچستان + تصاویرشگفت انگیزترین ماهی کشور که نمی بیند + عکس عکس های دیدنی از سواحل زیبای هاوایی چراباید به سرعین سفر کرد ؟+عکسعکس هایی زیبا و دیدنی از کشور اندونزیقبل از سفر به خارج از ایران اینجا را دیدن کنید !!! ایران ما...صومعه ی ستاگ تشانگ بوتان در دل کوه + تصاویر عکس هایی از مناظر دیدنی دزفولعکس های دنج ترین مناطق جهانتصاویر زیبا از دیدنی های زیبای کردستان عکس های استخر زیبای همیلتون در تگزاس
اس ام اس جدید
عکسهای بازیگران
©
کلیه
حقوق برای سایت تکنار محفوظ است.
تمامی مطالب این
پایگاه تحت نظارت و مطابق با قوانین جمهوری اسلامی ایران میباشد.
در پیرامون گردشگری و برنامه ریزی آن از گذشته تا اکنون مطالعات بسیاری توسط پژوهشگران و محققان صورت پذیرفته است. به گونه ای که از دهه 1930 به بعد گردشگری و تفریح سوژه تحقیقات جغرافیایی انگلو ساکسون و آمریکا بوده است.طی دهه 1960 میلادی بازبینی های تأثیرگذاری در مورد جغرافیای گردشگری و تفریح انجام گرفته و جغرافیای گردشگری درکمک های اساسی به توسعه محیطی در علوم منطقه ای مطرح گردید(Hall and Page,2002:6). در این بین مدل های مختلفی نیز در رابطه با گردشگری ارائه گردید در این نوشتار در پی آن هستم به بررسی این مدل ها بپردازم.
مدل باتلر
باتلر مدل خود را در سال 1980 با توجه به تحقیقاتی که در زمینه توسعه گردشگری انجام داد با عنوان« چرخه زندگی مقصد » ارائه داد. او برای توسعه گردشگری مراحل مختلفی را بر می شمرد که در شکل زیر نشان داده می شود.
شکل : چرخه زندگی مقصد[ مدل باتلر] (Butler,1993)

مراحل توسعه گردشگری در مدل باتلر به شرح زیر می باشند:
1 ـ اولین مرحله در فرآیند توسعه گردشگری مر حله « کشف» است. باتلر عقیده دارد كه برای یك شهر تعداد معدودی گردشگر وجود دارد و اثرات اقتصادی گردشگری كم است. تعداد گردشگران به اندازه ای نیست كه سبب فراهم آوردن امكانات خاصی باشد، زیرا عوائد دریافتی كم است. ارتباط گردشگری با اقتصاد محلی بسیار كم است و افراد محلی، منطقه خود را در كنترل خود دارند. ارتباط با گردشگران معمولاً صمیمی است و با آنها به عنوان مهمان افتخاری رفتار می شود. این مرحله، مرحله كشف نامیده می شود. فعالیت گردشگری به صورت رسمی وجود ندارد و در حاشیه قرار می گیرد. در این مرحله گردشگران معمولاً ناگزیر به تطبیق خود با شرایط محلی هستند.
2 ـ به عنوان مرحله « وارد عمل شدن » نامیده می شود. این مرحله افزایش فعالیت های گردشگری است. در این مرحله تعداد گردشگران شروع به افزایش می كند. در این مرحله معمولاً گردشگران مدت اقامت كوتاهتر اما با تعداد بیشتری به یك مكان مقصد می آیند. مؤسسات تجاری شروع به احداث خدمات و امكانات تخصصی گردشگری می كنند. مهمانخانه ها و هتل های كوچك و مكان هایی برای غذا خوردن احداث می شود که به فراهم آوردن راهنما و فعالیت های گردشگری كوچك می پردازند. بعضی از مردم به سادگی یك یا دو اتاق برای گردشگران، در خانه های خود فراهم می كنند. تعدادگردشگران به اندازه ای است كه عوائد كافی به همراه دارد. مرحله اثرات افزایشی وجود می آید یعنی فراهم آوردن امكانات گردشگری امكانات بعدی را با خود به همراه می آورد و جذب یك گردشگر سبب جذب گردشگرهای بعدی می شود.خدمات رسانی به گردشگران به صورت رسمی صورت می گیرد و اجتماع، به تدریج خود را با فعالیت های گردشگری و حضور گردشگران تطبیق می دهد.
3 ـ در مرحله توسعه؛ رشد سریع گردشگر و تغییرات دراماتیك در همه جنبه های بخش گردشگری در یك مدت زمان نسبتاً كوتاه بوجود می آید. این مرحله نیز مانند سایر مراحل مدل به صورت انتقالی صورت می گیرد تا اینكه به سرعت صورت گیرد. نرخ رشد واقعیگردشگری و خصوصیات رشد بستگی به عوامل جاذب و تلاش هایی داردكه برای كنترل مدیریت گردشگری می شود. مقصد گردشگری وارد یك سیستم یكپارچه رسمی گردشگری می شود كه سیستمی از شركت ها و بنگاه های غیرمحلی و فراملی است و فعالیت گردشگری در قالب یك ساختار كاملاً سازمان یافته صورت می گیرد. هتل های كوچك تبدیل به هتل های بزرگ می شوند. در این مرحله دورنمای گردشگری شکل گرفته و مقصد حالتی فراملی می یابد.
4 ـ این مرحله با عنوان « تحکیم بخشی» نامیده می شود. در این مرحله نرخ رشد گردشگران و سایر فعالیت های مربوط به گردشگری كاهش می یابد گرچه تعداد واقعی گردشگران درحال افزایش است. برطبق نظر باتلر، كل تعداد بازدیدكنندگان در یكسال بیش از جمعیت ساكن در مقصد است. آنچه در این مرحله اهمیت دارد این است كه سطح توسعه گردشگری بیش از ظرفیت های كشش محیطی، اقتصادی و اجتماعی مقصداست و سبب روبه زوال رفتن محصول گردشگریمی شود. در این مرحله گردانندگان گردشگر و زنجیره هتل ها سفرهای توریستی را ترتیب می دهند و مقصد، جزئی از یك سیستم یكپارچه می شود و گردشگر بر اقتصاد منطقه غالب است. جاذبه های موجود حالت تخصصی و غیرمنحصر به فرد به خود می گیرند. علاوه بر این فصلی بودن فعالیت گردشگری مانعی برای اقتصاد منطقه است.
5 ـ مر حله رکود مرحله بعدی است که به آن مرحله اشباع نیز گفته می شود. در مرحله رکود مشکل افزایش ظرفیت بر یا ظرفیت بیش از اندازه شکل می گیرد و این مساله سبب زوال محصول گردشگری می شود. مقصد ممكن است دارای امكانات بالای گردشگری باشد اما سبب افزایش گردشگران نشود.گردشگران مراجعه كننده معمولاً تكراری هستند.
6 ـ ممكن است مرحله ركود برای مدتی وجود داشته باشد و پس از آن، ممكن است دو حالت افزایش و یا كاهش در تعداد گردشگران مراجعه كننده به وجود آید. حالت كاهش زمانی وجود می آید كه گردشگرانی كه مكرر می آیند با محصولاتی كه عرضه می شود راضی هستند. بعضی از بازدیدكنندگان قبلی فوت كرده اند یا قادر به سفر كردن نیستند. در این مرحله معمولاً تلاشی توسط كسانی كه فعالیت گردشگر را در مقصد كنترل می كنند صورت نمی گیرد و یا تلاش ها ناموفق هستند. رفتار مردم نسبت به گردشگری حالت مطلوبی ندارد و كسانیكه جدیداً در صنعت گردشگری شروع به رقابت كرده اند، مخصوصاً « فرصت های مداخله گر» شروع به منحرف كردن و تسخیر بازارهای سنتی گردشگری كرده اند. هرچه تعداد گردشگران كم می شود، هتل ها و امكانات تخصصی كمتر مورد استفاده قرار می گیرند.منظور از فرصت های مداخله گر فراهم آوردن فرصت های گردشگری در مكان های دیگری است كه بازار گردشگری را به طرف خود جذب می كنند.
7 ـ مرحله نوسازی: كه منظور از آن، تجدید ساختار مقصد است. در مدل باتلر اینگونه شرح داده می شد كه بعد از مرحله رکود؛ مرحله تجدید ساختاری اتفاق می افتد. به عقیده باتلر تجدید ساختار زمانی اتفاق می افتد كه محصولات جدید گردشگری عرضه شده و یا تصوری جدید متفاوت از مقصد برای مردم بوجود آید. باتلر یكی از سه حالت های ممكن بعد از مرحله ركود پیشنهاد می كند. سه حالت ممكن عبارتند از:
1 ـ كاهش
2 ـ ادامه حالت ركود
3 ـ تجدید ساختار
در حالیكه به نظر میرسد كه ابتدا مرحله كاهش و بعد مرحله تجدید سازی اتفاق می افتد. توصیه می شود كه آنچه به عنوان محصولات جدید گردشگری عرضه می گردد حالت جدید و منحصر به فرد داشته باشد. استنباط از تجارب به دست آمده این است كه مرحله تجدید سازی كمتر به صورت «خود به خود»صورت می گیرد بلكه به طی یك مرحله سنجیده و یا به كارگیری استراتژی های مناسب ایجاد می شود.
© کلیه حقوق برای سایت تکنار محفوظ است.
تمامی مطالب این پایگاه تحت نظارت و مطابق با قوانین جمهوری اسلامی ایران میباشد.
مطالب ارسالی شما




