تبلیغات

تبلیغات

حاج قاسم سلیمانی

گردشگری روستایی

مجموعه : نکات سفر
مقدمه

جهان معاصر باشتابی غیر قابل تصور به سمت فشردگی هرچه بیشتر فضا ـ زمان پیش می‌رودکه خود نشان از رویکرد سرمایه داری در سیطره همه جانبه برفضاهای جغرافیایی دارد.فضامندی امروز جهان برگرفته از یکسری جریان های می‌باشد؛که به شکل گیری فضای جریان‌ها در درون فضای جغرافیایی فرصت می‌دهند.فضای‌جریان‌ها بامنطق شبکه‌ای خود باگذار از پوسته محدودیت های زمانی ومکانی ، بازتولید فضا را در خدمت سرمایه داری سازمان نا‌یافته قرار می دهند(کاستلز،345، 1380).یک گونه از این جریان‌ها، جابجایی گردشگران مابین فضاهای جغرافیایی است.فضای جریان گردشگری در برگیرنده تجارتی آزاد از ارزش قابل مبادله گردشگری در فضاهای جغرافیایی مختلف به عنوان مقاصد گردشگری می‌باشد.جریان گردشگری در همتنیدگی باسرمایه‌داری سازمان نایافته ، چرخه عظیمی را از اقتصاد سرمایه‌داری در تمامی فضاهای جغرافیایی شکل داده است.بنابر‌آمار بانک جهانی در سال 2000 تعدادگردشگران در سرتاسر جهان بالغ بر 701 میلیون نفر بوده و از این جریان گردشگری در فضاهای جغرافیایی مبلغی حدود 475 میلیارد دلار وارد چرخه اقتصادی جهان شده است((World Bank,2002.  

 

در این میان روند‌گذار از مدرنیته به وضعیتی‌پسامدرن درعرصه های اجتماعی ، اقتصادی و فرهنگی‌‌سبب آن شدکه ساختارشکنی “خود ارجاعی های مدرن” در تمامی ابعاد شکل گیرد ودر پیرامون این ساختار‌شکنی‌ها اشکال تازه‌ای از سبکمندی زندگی اجتماعی ـ اقتصادی را سبب شود.  گردشگری نیز در این میان در چالش‌های پسامدرن در ساختارشکنی جنبه های كلاسیك خودگرفتار آمد وزمینه‌های شكل گیری جریان گردشگری كیفیتی در اقتصاد پسا صنعتی و پیرامون آن مهیا شد.این روند زمینه های تعامل فرهنگی را همراه با كاهش اثرات سوء زیست محیطی بین میزبان و گردشگری و محل گردشگری فراهم نمود . در این میان گردشگری روستایی نیز به عنوان یك گردشگری كیفیتی به سبب عواملی چند همچون خستگی از محیط پر تلاطم شهری و شهر نشینی همراه با علاقمندی به میراث فرهنگی ، نگرانی های محیط زیست و شیوه زندگی  سالم و امتناع از فرهنگ مصرف گرایی شكل گرفته و توسعه یافته است (شارپلی،4،1380).

 

گردشگری روستایی در پردازش فضایی پسامدرن حاصل پیگیری بازپیوست‌های ساختارشکنی گردشگری انبوه در الگوهای فضایی سه‌گانه می‌باشد؛ که این فرصت رامهیا می‌کند در هنگامی‌که نشانه شناسی فضاهای جغرافیایی به عنوان یک نمونه ساده از برکنش اجتماعی در بازتولید فضایی می باشد وشناسایی سیبورگ از اهمیت اساسی برخوردار است( (Dematties,2001,120؛روندی از نگرش پساختاری توسعه در قالب جریان گردشگری در نواحی روستایی شکل گیرد.ازاین رو تبیین گردشگری روستایی بخصوص در چارچوب پساگردشگری انبوه ورویکردی از توسعه چندپارادایمی ضروری است. 

 

 

گردشگری روستایی

گردشگری روستایی امروزه یكی از مردمی‌ترین اشكال گردشگری محسوب می‌شود. بر اساس گزارش سازمان همكاری و توسعه اقتصادی (OECD) در ایالات متحده امریكا در سال 1992 بیشتر از 70 درصد جمعیت از انواع تفریحات روستایی برخوردار گردیده‌اند (شارپلی، 1380، 5). این در حالی است كه گردشگری روستایی یك روند دو سویه اقتصادی را در نواحی روستایی رقم می‌زند كه می‌توان دربر گیرنده یك رشد اقتصادی و تنوع فعالیت‌ها از یك سو و همچنین ایجاد اشتغال و درآمدزایی برای ساكنان روستایی از دیگرسو باشد. گردشگری روستایی مازاد نیروی انسانی را در روستا جذب نموده و همراه با آن می‌تواند یكی از فرصت‌های شكل‌گیری توسعه همه جانبه روستایی محسوب شود(سقایی،2،1382). گردشگری روستایی با قرارگرفتن در دو سوی یك جریان گردشگری از یك سو نشان دهنده گردشگری با ویژگی‌هایی همچون انعطاف پذیری، تركیب و سفارش محصولات گردشگری برای نیازهای انفرادی مصرف كنند بوده(Sehofild, 1996, 334) و از دیگر سو با توجه به ارزش‌ها و اثرات ناشی از این گونه گردشگری رویكری مطرح در كنار دیگر گزینه‌های توسعه همه جانبه فضاهای روستایی محسوب می‌گردد كه می‌تواند در حمایت از سیاست‌های كشاورزی و حفظ محیط‌زیست ایفای نقش كند(جوان1 ،1382).

 

گردشگری روستایی را می‌توان اینگونه تعریف كرد (( گردشگری روستایی عبارت است از فعالیت ها و گونه های مختلف گردشگری در محیط های مختلف روستایی و پیرامون آنها كه در بردارنده آثاری ]  مثبت /منفی [ برای محیط زیست روستا]  انسان/ طبیعی [ می باشد ))(سقایی،43،1382). بدیهی است این چنین برداشتی از گردشگری روستایی می تواند زمینه های مختلف فعالیت های گردشگری چون سكونتگاهها ، رویدادها ، جشنواره ها ، ورزش ها و تفریحات گوناگون را در بر گیرد كه در محیط روستا شكل می گیرند ( soteriades,2002,617). در این بین شرایط طبیعی ، مورفولوژیكی ، عناصر اقلیمی همراه با ساختار اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی محیط روستا اشكال گوناگون و متنوعی از روستا ها را به وجود می آورند كه هر كدام به لحاظ فیزیكی ، تیپ معماری ، نوع مسكن ، الگوی سكونت ، نوع معیشت ، آداب و رسوم و سنت ها از یكدیگر متمایز می باشند .

 

این وجه تمایز و وجوه مختلف روستاها خود خالق جاذبه های است كه گردشگران روستایی را به بازدید از این مناطق علاقمند و آنها را هر از گاهی به مسافرت به این مناطق وا می دارد ( رضوانی ، 1374 ، 105 ). گردشگری روستایی را می توان از دو منظر مختلف مورد توجه قرار داد از یك سو محیط های روستایی و پیرامون آنها این فرصت رامهیا می كنند تا گردشگران فارغ از هیاهوی شهری و سیطره تكنولوژی در بطئن سنتی روستا زمانی را به فراغت بگذرانند و از دیگر سو در كنار آن ، اقتصاد روستایی وابسته به زمین می تواند راههای تنفس دیگری را تجربه كند . در این میان هر چند گردشگری راه‌حلی برای تمامی مشكلات نواحی روستایی محسوب نمی‌شود ولی یكی از شیوه‌های است كه می‌تواند اثرات اقتصادی مهمی داشته باشد و به نوعی می‌تواند به كند شدن روند تخلیه سكونتگاه‌های روستایی و جریان مهاجرت جمعیت روستایی كمك كند. از دیگر آثار گردشگری روستایی مواردی است كه در زیر بدان اشاره می‌شود:

 

1- ایجاد اشتغال برای نیروی مازاد كار و ایجاد فعالیت‌ها برای كار مازاد

2- تنوع اقتصاد روستایی در كنار دیگر بخش‌های اقتصادی

3- بالابردن سطوح درآمدی خانوارهای روستایی

4- ایجاد تقاضا برای محصولات كشاوری و دیگر محصولات حاصل از فرآوری كشاورزی(سقایی،3،1382).

 

بطورکلی گردشگری روستایی از یك سو قابلیت اقتصاد سرمایه‌داری را در تصرف فضاهای جدید و ادغام آنها را در چرخه مصرف باز می‌نماید كه در آن راهبرد كالایی شدن نواحی روستایی به عنوان بخشی از اقتصاد زیبا شناختی معاصر محسوب می‌گردد(Kneafsey , 2001,763) . از دیگر سو گردشگری روستایی نتیجه یك مفهوم فراگیر از گریزهای شهری است كه در سیطره سرمایه‌داری رهیافت پسافوردیسم را در عبور از نگرش تك محور در نواحی روستایی، در قالب كنش پذیری اقتصادی- اجتماعی كه می تواند زمینه ساز درآمد و اشتغال باشد در تلفیق با صنعت زمینداری به اجرا می‌گذارد(Hell, 1999, 195).




2-Postmodern

3-Quality Tourism

4-Postindustrial

5-Rural Tourism

6-Mass Tourism

تبلیغات