ضرر اقتصادی هر روز تعطیلی در تهران و اصفهان و..

روزنامه آرمان نوشت: رئیس فراكسیون محیط زیست مجلس شورای اسلامی، در موضوع آلودگی هوا اقدامات پیشگیرانه را مقدم بر تعطیلی دانست و گفت: تعطیلات پیش‌بینی نشده ضررهای جبران‌ناپذیری به اقتصاد كشور وارد می‌كند، لذا بهتر است پیش از اتخاذ هر گونه تصمیمی در خصوص تعطیلات، اقدامات پیشگیرانه بر اساس سلسله مراتب تعیین شده به اجرا درآید.

محمدرضا تابش آلودگی هوای تهران را یك پدیده طبیعی دانست و تاكید كرد: اما با وجود این همه آلودگی ایجاد شده توسط بشر نمی‌توانیم طبیعت را مقصر صرف بدانیم، بلكه می‌توانیم با اقداماتی این پدیده را كاهش دهیم و یا از شدت آن جلوگیری كنیم؛ نه این‌كه تعطیل كردن شهر یعنی آسان‌ترین راه را برگزیده و بر تكالیف و مسئولیت‌های انجام نشده توسط مسئولان ذی‌ربط سرپوش بگذاریم.

تعطیلات نابهنگام چرخه اقتصاد كشور را دچار اختلال می‌كند

نماینده اردكان در خانه ملت ادامه داد: مسلما تعطیلات در كاهش آلودگی هوا تاثیر دارد اما باید قائل به یك كار علمی و تخصصی و رعایت مراحل تصمیم‌گیری باشیم، با این تعطیلات نابهنگام كه چرخه اقتصاد كشور را دچار آسیب جدی و جبران‌ناپذیر می‌سازد و برنامه‌ریزی مردم را مختل می‌كند مخالفم، حتی اگر قرار است تعطیل كنیم باید سلسله مراتب رعایت شود نه این‌كه یكباره كل ادارات، مدارس و دانشگاه‌ها را تعطیل كنیم، هیچ منطقی بر این تصمیم حاكم نیست.

وی با بیان این‌كه شدت افزایش آلودگی هوا به هفته‌های گذشته برمی‌گردد، خاطرنشان كرد: چرا از همان زمان محدودیت‌های ترافیكی را شدیدتر نكردیم، اگر محدودیت‌هایی كه از روز دوشنبه به شدت اعمال می‌شود را از ابتدای تشدید آلودگی هوا پیگیری می‌كردیم امروز با وضعیتی مواجه نمی‌شدیم كه بخواهیم پایتخت را چند روز تعطیل كنیم.

نزدیك به 75 درصد آلودگی تهران مربوط به وسائط نقلیه موجود است

عضو كمیسیون برنامه و بودجه افزود: اگر به سابقه ضرورت مبارزه هدفمند و با برنامه با پدیده آلودگی هوا خصوصا در كلان شهرها نگاه كنیم به سال 1379 می‌رسیم كه برنامه كاهش آلودگی هوا به تصویب دولت رسید و در قانون بودجه برای آن ردیف و اعتباری مشخص و بر اساس آن اقدامات خوبی نظیر حذف سرب از بنزین، حذف پیكان، كنترل دقیق تولید خودروهای داخلی با رعایت استانداردهای تردد، سخت گیری در خصوص خودروهای دیزلی و  این‌كه تعداد تردد آنها خصوصا در تهران اضافه نشود اعمال شد، اما متاسفانه این سخت گیری‌ها بعدا تقلیل یافت.

رئیس فراكسیون محیط زیست ادامه داد: نزدیك به 75 درصد آلودگی تهران مربوط به وسائط نقلیه موجود است كه تاثیر خودروهای دیزلی بعضا در ایجاد بعضی از آلاینده‌ها كمتر از خودروهای بنزینی نیست، هم‌چنین آلودگی اتوبوس‌های گازسوز تقریبا با اتوبوس‌های دیزلی یكسان است.

توسعه مترو و اتوبوس‌های برقی از راه‌های مقابله با آلودگی هوا در تهران

تابش درباره راهكارهای كاهش آلودگی هوای تهران اظهار كرد: راه مقابله با آلودگی هوا در تهران توسعه مترو، استفاده از اتوبوس‌های برقی و ایجاد ترامواست كه دولت و شهرداری باید نسبت به این مهم توجه داشته باشند، گلایه‌ای كه اینجا بر دولت وارد است این‌كه چرا با وجود تصویب تخصیص ارز مورد نیاز برای متروی تهران به این قانون عمل نكرده است.

وی ادامه داد: یادم می‌آید در زمان شهرداری ریاست جمهوری فعلی، دولت هشتم با اصرار شهردار وقت تنها با ورود 500 اتوبوس دیزلی به ناوگان حمل و نقل شهری در تهران موافقت كرد و قرار شد باب این امر بسته شود و اتوبوس‌های دیزلی تبدیل به اتوبوس‌های ترجیحا برقی شوند اما از آن سال به بعد مرتب به تعداد اتوبوس‌های دیزلی اضافه شده و كسی هم به این موضوع رسیدگی نمی‌كند.

تابش خاطرنشان كرد: جالب اینجاست حتی اتوبوس‌های BRT هم كه مسیر مستقیمی را طی می‌كنند و می‌توانند و باید برقی باشند اغلب دیزلی هستند، از سال 79 تا به حال 10 سال است از اجرای برنامه جامع كاهش آلودگی هوا می‌گذرد و ضرورت داشت تحلیل جامعی در خصوص چگونگی عملكرد این برنامه انجام گرفته و نقاط ضعف و قوت آن شناسایی و در آن بازنگری صورت می‌گرفت اما ظاهرا عزمی برای انجام این كار وجود ندارد.

چرا شماره‌گذاری خودروهای دیزلی مجددا آغاز شده است؟

عضو كمیسیون برنامه و بودجه در ادامه گفت‌وگو با ایسنا تاكید كرد: ضمن این‌كه قرار بود از سال 83 گازوئیل كم گوگرد تولید شود، استاندارد معمول گوگرد گازوئیل 50PPM و در كشورهای پیشرفته 5PPM است در حالی كه گازوئیل تولید شده در ایران در بهترین حالت 500PPM گوگرد دارد كه آلودگی زیادی را در جو منتشر می‌كند، اما به نظر می‌رسد این موضوع نزد برخی مسئولان از اهمیت آن‌چنانی برخوردار نیست چراكه شماره‌گذاری خودروهای دیزلی كه به دلیل ایجاد آلودگی زیست محیطی در تهران متوقف شده بود متاسفانه از یك ماه پیش مجددا آزاد شده است.

نایب رئیس كمیسیون هدفمندكردن یارانه‌ها با اشاره به قانون ممنوعیت احداث صنایع در شعاع 120 كیلومتری تهران گفت: ایجاد صنایع در شعاع 120 كیلومتری تهران سبب ایجاد رفت و آمدهایی می‌شود كه تاثیر غیرمستقیم در آلودگی محیط زیست دارد، به همین منظور ممنوع شده بود اما این شعاع اخیرا به 70 كیلومتر كاهش یافته است.

رئیس فراكسیون محیط زیست با بیان این‌كه قرار بود تا پایان برنامه چهارم توسعه دو میلیون خودروی فرسوده از رده خارج و تبدیل به احسن شوند، اظهار كرد: اما تا به حال حدود نصف این عدد محقق شده است.

وی ادامه داد: از سال‌های گذشته تعداد زیادی از خودروها برای كاهش آلایندگی كاتالیست نصب كردند كه مدت زمان زیادی از این امر سپری می‌شود و باید كاتالیست‌ها تعویض شوند اما كسی پیگیر این امر نیست و با توجه به هزینه حدود 80 هزار تومانی آن باید به مردم برای انجام این امر كمك شود.

به گفته تابش، امسال استاندارد آلودگی خودروها یورو 2 بود در حالی كه باید استاندارد یورو 3 به مرحله اجرا درآید اما هیچ عزم جدی‌ای برای این كار وجود ندارد.

وی درباره تاثیر آلودگی هوا برای شهروندان تهرانی گفت: بالا رفتن شدت آلودگی هوا سبب افزایش غلظت خون و در نهایت باعث بروز سكته‌های قلبی و مغزی می‌شود، ضمن این‌كه بالا بودن منواكسیدكربن، افزایش استرس و سردردها را در پی دارد و در درازمدت تاثیرات سوء قابل توجهی بر جسم و روان انسان‌ها خواهد داشت. بر اساس برآورد مشترك سازمان محیط زیست و بانك جهانی در چند سال قبل، آثار سوء آلودگی هوا بر سلامت انسان‌ها در بخش بهداشت و درمان سالانه حدود 9 میلیارد دلار است كه عدد بسیار بزرگی است.

خسارت سالیانه آلودگی هوا در ایران

رئیس كمیته اقتصادی كمیسیون بودجه درباره برآورد مالی تعطیلات و ضررهایی كه به اقتصاد كشور وارد می‌شود، گفت: بر اساس برآورد سال 2005 بانك جهانی خسارت سالانه آلودگی هوا در ایران حدود 15 میلیارد دلار معادل یك و شش دهم (6/1) درصد تولید ناخالص داخلی است، اگر از منظر اقتصادی بخواهیم تعطیلی هر روز را با یك حساب سرانگشتی و ساده در كشور و در تهران محاسبه كنیم می‌توانیم دو شاخص را مورد توجه قرار دهیم؛ اما از اقتصاددانان درخواست می‌كنم كه هزینه و آثار سوئی كه یك روز تعطیلی بر اقتصاد كشور دارد را محاسبه و به اطلاع مردم برسانند تا تصمیم‌گیران تصمیمات بهتری در ارتباط با تعطیلات اتخاذ كنند.

تابش درباره شاخص‌های مدنظر در محاسبه ضررهای یك روز تعطیلی بر اقتصاد كشور گفت: روزهای كاری كشور در سال حدود 288 روز است كه می‌توانیم با تقسیم تولید ناخالص داخلی بر تعداد روزهای كاری در سال، اثری كه هر روز تعطیلی در كل اقتصاد كشور دارد را هم برای تهران و هم برای كل كشور محاسبه كنیم، شاخص دیگر ضرر دولت از قبل مالیاتی كه در هر روز تعطیل از دست می‌دهد، است.

در این صورت وصولی مالیات سالیانه را بر تعداد روزهای كاری تقسیم می‌كنیم. نماینده اردكان در خانه ملت با اعلام این خبر كه ضرر دولت از مالیات از دست رفته را محاسبه كرده‌ام، افزود: پیش‌بینی وصول مالیات برای سال 89 حدود 350 هزار میلیارد ریال است، تعداد روزهای كاری در سال هم 288 روز است، اگر این 350 هزار میلیارد ریال را تقسیم بر 288 روز كاری كنیم دولت حدود هزار و دویست میلیارد ریال به ازای هر روز تعطیلی در كشور مالیات از دست می‌دهد، از آنجاكه سهم استان تهران از وصول مالیات‌ها قریب 25 درصد یا یك چهارم كشور است، هر روز تعطیلی در تهران حدود 30 میلیارد تومان ضرر مالیاتی به دولت وارد می‌كند.

رئیس فراكسیون محیط زیست ادامه داد: برآورد تولید ناخالص داخلی (G.D.P) به قیمت جاری در سال 89 حدود چهار میلیون، میلیارد ریال است اگر این عدد را تقسیم بر 288 روز كاری كنیم حدود 14 هزار میلیارد ریال یا هزار و چهارصد میلیارد تومان ضرر به ازای هر روز تعطیلی متوجه كشور می‌شود، كه باز سهم تهران از این ضرر 25 درصد است یعنی حدود 350 میلیارد تومان ضرر و زیان هر روز تعطیلی در تهران است، البته این فقط پیامدهای اقتصادی تعطیلات است كه تاكید می‌كنم اقتصاددانان این خسارات را در كشور و تهران به صورت دقیق محاسبه كنند.

به گفته وی، این تعطیلات علاوه بر تاثیرات سوء اقتصادی پیامدهای منفی روحی و روانی دیگری هم به دنبال دارد، نظم كشور را دچار اختلال می‌كند، برنامه‌های مردم و مسئولان را به‌هم می‌زند، بخش خصوصی خسارات هنگفتی متحمل می‌شود، قشرهای مختلف اجتماعی نظیر پزشكان، اصناف، دانشجویان و…هم با مشكل مواجه می‌شوند و  از نظر حقوقی هم دریافت‌ها، پرداخت‌ها و مراجعات بانكی و حضور در محاكم قضایی از رهگذر این تعطیلات دچار وقفه و معضل می‌شوند.

رئیس فراكسیون محیط زیست تاكید كرد: برای كاهش آلودگی هوا مسوولان باید قبل از هر تصمیمی در خصوص تعطیلی اقدامات پیشگیرانه‌ را اعمال كنند، مثل محدودیت تردد یا بزرگ‌تر كردن محدوده طرح ترافیك؛ اقدامی كه از روز گذشته انجام شد. در صورتی كه از هفته‌های گذشته وضعیت اضطراری هوای تهران را داشتیم، چه بسا اگر این محدودیت‌ها زودتر اعمال می‌شد مجبور نمی‌شدیم یكباره چند روز همه شهر را تعطیل كنیم.

تابش هم‌چنین خاطرنشان كرد: بنابراین در چنین تصمیماتی رعایت سلسه مراتب علمی و تخصصی بسیار حائز اهمیت است، شاید در اولویت قرار دادن تعطیلی مدارس كه تاثیر بسزایی در كاهش بار ترافیك دارد می‌توانست در كاهش آلودگی هوای تهران موثر باشد، بنابراین برای كاهش آلودگی هوا باید تصمیمات سنجیده و تخصصی با تاكید بر اقدامات پیشگیرانه و به صورت مرحله‌ای اتخاذ شود؛ به نحوی كه نخست مدارس، بعد دانشگاه‌ها، پس از آن ادارات و در نهایت بنگاه‌های اقتصادی تعطیل شوند، از آنجاكه این‌گونه تصمیمات پیامدهای بسیار منفی اقتصادی و اجتماعی به دنبال دارد بهتر است با دقت بیشتر و بهتر اتخاذ شود.

وی با بیان این‌كه بر اساس قانون، مرجع تصمیم‌گیری در رابطه با تعطیلی كمیته اضطرار است، خاطرنشان كرد: نمی‌دانم كمیته اضطرار تشكیل شده یا نه؟ چون یك روز گفتند استاندار در رابطه با تعطیلات تصمیم گرفته و روز دیگر اعلام شد رئیس سازمان محیط زیست تصمیم برای اعمال تعطیلات را اتخاذ كرده است. اگرچه این افراد عضو كمیته اضطرار هستند اما تنها آن مرجع می‌تواند در ارتباط با تعطیلات تصمیم‌گیری كند، البته اولویت این است كه نخست اقدامات پیشگیرانه بر اساس مراحلی كه گفته شد انجام گیرد و در نهایت با ادامه آلودگی هوا و عدم كاهش آلودگی تصمیم به تعطیلی كل شهر بگیرند.

رئیس فراكسیون محیط زیست در خاتمه تاكید كرد: موارد مذكور انتقاداتی است كه به دولت (سازمان محیط زیست و وزارتخانه‌های صنایع، معادن و نفت) و شهرداری و دستگاه‌های مربوطه در خصوص آلودگی هوای تهران وارد است، اگر هر دستگاه مسوولیت‌ها و رسالت‌های خود را به نحو مطلوب انجام می‌داد و دستگاه‌های نظارتی نظیر سازمان بازرسی كل كشور و مجلس نیز بر انجام صحیح تكالیف قانونی توسط دستگاه‌های ذیربط نظارت می‌نمودند، شدت آلودگی هوا را در تهران و كلان‌شهرها شاهد نبودیم، مردم نباید تاوان این سوء مدیریت‌ها را بپردازند.