مروری بر گذشته
چرا روابط عاطفی امروزی دوام ندارند؟
علائم خرابی المنت (هیتر) ماشین ظرفشویی سامسونگ
آینده کسبوکارها بدون دیجیتال مارکتینگ چگونه خواهد بود؟
آیآر تایمر؛ تجربهای سریعتر برای مشاهده تاریخ امروز و تبدیل تاریخ میلادی به شمسی
تماشای آنلاین تمام قسمت های هری پاتر
سرویس دوره ای موتور سیکلت شامل چیست؟
سرویس دورهای مجموعهای از بررسیها، تنظیمات و تعویض قطعات مصرفی موتورسیکلت است که براساس میزان کارکرد یا مدتزمان استفاده از موتور انجام میشود.
هدف از انجام این سرویس فقط جلوگیری از خاموش شدن یا خرابی موتور نیست. یک سرویس اصولی میتواند باعث کاهش مصرف سوخت، افزایش عمر قطعات، بهتر شدن شتاب و افزایش ایمنی موتورسوار شود.
زمان دقیق سرویس برای تمام موتورسیکلتها یکسان نیست و باید براساس مدل موتور، نوع انجین، شرایط رانندگی و توصیه شرکت سازنده مشخص شود. در مسیرهای خاکی، هوای بسیار گرم یا استفاده سنگین، بعضی قطعات مانند فیلتر هوا و زنجیر باید زودتر بررسی شوند. دورهای موتور سیکلت شامل چه مواردی است؟
در یک سرویس کامل، بخشهای مختلف موتورسیکلت بررسی میشوند. مهمترین موارد عبارتاند از:
۱. تعویض روغن موتور
روغن موتور وظیفه روانکاری قطعات داخلی انجین و کاهش اصطکاک و حرارت را بر عهده دارد. روغن قدیمی بهمرور خاصیت خود را از دست میدهد و نمیتواند بهخوبی از قطعات موتور محافظت کند.
هنگام سرویس باید سطح روغن، رنگ و کیفیت آن بررسی شود. اگر زمان تعویض روغن رسیده باشد، لازم است روغنی با گرانروی و استاندارد مناسب مدل موتورسیکلت استفاده شود.
رانندگی طولانی در ترافیک، استفاده از موتور در هوای گرم و حمل بار سنگین میتواند زمان تعویض روغن را کوتاهتر کند.
۲. بررسی یا تعویض فیلتر روغن
فیلتر روغن ذرات فلزی، رسوبات و آلودگیهای موجود در روغن را جذب میکند. مسدود شدن این فیلتر، گردش مناسب روغن در انجین را مختل کرده و ممکن است باعث افزایش استهلاک قطعات شود.
در موتورهایی که فیلتر روغن قابل تعویض دارند، بهتر است هنگام سرویس وضعیت آن بررسی شود. برای خرید فیلتر روغن موتور سیکلت باید مدل، حجم انجین و مشخصات فنی موتور را در نظر گرفت؛ زیرا استفاده از فیلتر نامناسب ممکن است فشار روغن را تغییر دهد.
۳. بررسی فیلتر هوا
فیلتر هوا از ورود گردوغبار و آلودگی به داخل موتور جلوگیری میکند. کثیف شدن آن باعث کاهش هوای ورودی، افزایش مصرف سوخت، افت شتاب و بد کار کردن موتور میشود.
فیلترهای اسفنجی در بعضی مدلها قابلیت شستوشو و روغنکاری مجدد دارند، اما فیلترهای کاغذی معمولا باید تعویض شوند. موتورسیکلتهایی که در مسیرهای خاکی یا مناطق آلوده تردد میکنند، به بررسی زودتر فیلتر هوا نیاز دارند.
۴. بررسی شمع موتور سیکلت
شمع وظیفه ایجاد جرقه و روشن کردن مخلوط سوخت و هوا را بر عهده دارد. فرسودگی یا دوده گرفتن شمع میتواند باعث سخت روشن شدن موتور، ریپ زدن، افزایش مصرف بنزین و کاهش شتاب شود.
در سرویس دورهای، رنگ الکترود، فاصله دهانه و میزان فرسودگی شمع بررسی میشود. هنگام بررسی قیمت شمع موتور سیکلت نباید فقط ارزان بودن محصول را ملاک قرار داد؛ شمع باید از نظر کد حرارتی، ابعاد رزوه و مشخصات فنی با انجین موتور سازگار باشد.
۵. تنظیم و روغنکاری زنجیر
زنجیر یکی از قطعات مهم سیستم انتقال قدرت موتورسیکلت است. زنجیر بیش از حد شل ممکن است از روی دنده خارج شود و زنجیر بیش از حد سفت نیز فشار زیادی به دنده زنجیر، بلبرینگها و گیربکس وارد میکند.
در سرویس دورهای باید میزان کشیدگی، سلامت دندانهها و وضعیت روانکاری زنجیر بررسی شود. پس از تمیز کردن زنجیر، استفاده از روانکننده مخصوص میتواند اصطکاک و صدای آن را کاهش دهد.
میزان مجاز شل بودن زنجیر در مدلهای مختلف متفاوت است و باید مطابق دفترچه راهنمای همان موتورسیکلت تنظیم شود. نترل سیستم ترمز
سلامت ترمز ارتباط مستقیمی با ایمنی موتورسوار دارد. در موتورهای دارای ترمز دیسکی، ضخامت لنتها، سطح روغن ترمز، سلامت دیسک و نبود نشتی بررسی میشود.
در ترمزهای کاسهای نیز میزان لنت، سیم ترمز و نحوه عملکرد اهرم کنترل میشود. سفت یا نرم شدن غیرعادی اهرم، صدای ساییدگی و کاهش قدرت توقف میتوانند نشانه وجود مشکل در سیستم ترمز باشند.
۷. بررسی لاستیکها و فشار باد
فشار باد نامناسب میتواند فرمانپذیری موتور را کاهش داده و باعث افزایش مصرف سوخت و فرسودگی نامنظم لاستیک شود. هنگام سرویس باید موارد زیر کنترل شوند:
- فشار باد چرخ جلو و عقب
- عمق آج لاستیک
- وجود ترک یا بریدگی روی دیواره
- فرسودگی نامنظم سطح لاستیک
- سلامت رینگ و والف
فشار مناسب لاستیک باید براساس عدد توصیهشده در دفترچه موتور تنظیم شود، نه عدد درجشده بهعنوان حداکثر فشار روی دیواره لاستیک.
۸. بررسی باتری و سیستم برق
ضعیف شدن باتری معمولا با استارت سنگین، کمنور شدن چراغها یا روشن نشدن موتور همراه است. در سرویس دورهای، ولتاژ باتری، سلامت اتصالات و وجود سولفاته روی قطبها بررسی میشود.
چراغ جلو، چراغ عقب، راهنماها، بوق و چراغ ترمز نیز باید آزمایش شوند. خرابی هرکدام از این قسمتها میتواند ایمنی رانندگی، بهویژه در شب، را کاهش دهد.
۹. تنظیم کلاچ و گاز
اهرم کلاچ باید مقدار مشخصی خلاصی داشته باشد. سفت بودن بیش از حد سیم کلاچ ممکن است باعث نیمکلاچ ماندن و فرسودگی صفحات شود. شل بودن زیاد آن نیز تعویض دنده را دشوار میکند.
سیم گاز نیز باید نرم حرکت کند و پس از رها شدن، سریع به حالت اولیه بازگردد. سیمهای خشک، زنگزده یا آسیبدیده باید روغنکاری یا تعویض شوند.
۱۰. بررسی کمکفنرها و سیستم تعلیق
نشتی روغن از کمکفنر جلو، کوبش شدید موتور در دستاندازها و ناپایداری هنگام پیچیدن میتواند نشانه خرابی سیستم تعلیق باشد.
در سرویس کامل، کمکفنرهای جلو و عقب، بوشها، بلبرینگ فرمان و اتصالات چرخها بررسی میشوند. تعمیر این قسمتها معمولا به ابزار و مهارت تخصصی نیاز دارد.
۱۱. بررسی نشتیها و پیچهای مهم
لرزش موتورسیکلت ممکن است بهمرور باعث شل شدن بعضی پیچها شود. پیچهای چرخ، اگزوز، پایه انجین، فرمان و قابها باید در سرویس بررسی شوند.
همچنین وجود نشتی روغن، بنزین یا مایع خنککننده باید جدی گرفته شود. ادامه رانندگی با نشتی میتواند هم خطرناک باشد و هم آسیب بیشتری به موتور وارد کند.
سرویس موتور سیکلت هر چند وقت یکبار انجام میشود؟
زمان سرویس به مدل موتور و شرایط استفاده بستگی دارد. بعضی بررسیها مانند باد لاستیک، عملکرد ترمز، چراغها و نشتیها بهتر است پیش از حرکت یا بهصورت هفتگی انجام شوند.
تعویض روغن، فیلترها، شمع و سایر قطعات مصرفی باید براساس جدول سرویس درجشده در دفترچه راهنمای موتورسیکلت انجام شود. در بسیاری از مدلها، سرویسها هم براساس کیلومتر و هم براساس زمان مشخص میشوند؛ یعنی حتی اگر موتور کم استفاده شده باشد، ممکن است با گذشت زمان به سرویس نیاز داشته باشد.
موارد زیر میتوانند فاصله بین سرویسها را کوتاهتر کنند:
- رانندگی مداوم در ترافیک
- استفاده در مسیرهای خاکی
- حمل بار یا سرنشین سنگین
- رانندگی با دور موتور بالا
- توقف طولانیمدت موتورسیکلت
- استفاده در هوای بسیار گرم، سرد یا مرطوب
نشانههای نیاز فوری موتور سیکلت به سرویس
منتظر رسیدن کیلومتر سرویس نمانید اگر یکی از نشانههای زیر را مشاهده کردید:
- موتور سخت روشن میشود.
- شتاب موتور کاهش پیدا کرده است.
- مصرف سوخت بهطور غیرعادی بالا رفته است.
- هنگام حرکت صدای تقتق یا ساییدگی شنیده میشود.
- ترمزها ضعیف شدهاند یا صدا میدهند.
- موتور در حالت درجا خاموش میشود.
- دود خروجی اگزوز تغییر رنگ داده است.
- زنجیر صدای زیادی دارد یا بیش از حد شل شده است.
- چراغ هشدار موتور روشن شده است.
- روغن، بنزین یا مایع خنککننده نشتی دارد.
در صورت مشاهده این علائم بهتر است موتورسیکلت توسط تعمیرکار بررسی شود؛ زیرا ادامه رانندگی ممکن است خرابی کوچک را به یک تعمیر پرهزینه تبدیل کند.
آیا میتوان سرویس موتور سیکلت را در خانه انجام داد؟
برخی کارهای ساده مانند کنترل فشار باد، بررسی سطح روغن، تمیز کردن زنجیر و آزمایش چراغها را میتوان در خانه انجام داد. بااینحال، تنظیم موتور، تعمیر ترمز، باز کردن قطعات انجین و بررسی سیستم برق بهتر است به تعمیرکار ماهر سپرده شود.
استفاده از ابزار نامناسب یا بستن پیچها با فشار غیراستاندارد ممکن است به قطعات آسیب بزند. همچنین اگر موتورسیکلت هنوز دارای گارانتی است، انجام بعضی تعمیرات خارج از نمایندگی میتواند شرایط ضمانت را تحتتأثیر قرار دهد.
سرویس دورهای موتور سیکلت شامل تعویض روغن و فیلترها، بررسی شمع، تنظیم زنجیر، کنترل ترمزها، لاستیکها، باتری، کلاچ و سیستم تعلیق است. انجام منظم این کارها علاوهبر افزایش عمر موتور، احتمال خرابی ناگهانی و بروز حادثه را کاهش میدهد.
بهترین زمانبندی برای سرویس، همان برنامهای است که سازنده در دفترچه موتورسیکلت مشخص کرده است. اگر از موتور در شرایط سخت، مسیرهای خاکی یا ترافیک سنگین استفاده میکنید، بهتر است قطعات مصرفی را در فاصلههای کوتاهتری بررسی کنید.
