ناشناخته ترین بنای اصفهان

بی انصافی است اگر اصفهان را تنها در سی و سه پل و مسجد شیخ لطف الله و عالی قاپو خلاصه کنیم. شهری که بناهای تاریخی اش، آنقدر زیادند که بخشی از آنها زیر سایه بناهای دیگر گمنام مانده اند. درست مثل عصارخانه شاهی که هم ردیف با 16 عصارخانه تاریخی دیگر، این روزها خاک فراموشی گرفته است.

 

کارخانه های پربرکت

می گویند عصارخانه ها پر برکت ترین كارخانه های قدیم بوده اند. کارخانه هایی که اگر چه شناسنامه شان با روغن‌كشی مهر شده است، اما مهم ترین مولدان اقتصادی، صنعتی و كشاورزی شهر محسوب می شدند که روشنایی خانه ها، کود زمین های زراعی، غذای دام ها، مواد اولیه رنگ آمیزی و صابون مصرفی شهر را تامین می کردند. اما این روزها که دیگر چرخ هیچ عصارخانه ای با گردش چهارپایان نمی چرخد، معماری این بناهای تاریخی، تنها بازمانده این کارخانه های پر رونق دیروز است. از تیرها و سنگ ها و آسیاها گرفته تا خمره‌ها و روغن دان های سفالی.

معماری بیشتر عصارخانه های اصفهان به دوران قبل از صفویه بر می‌گردد. درست مثل عصارخانه شاهی که در میدان نقش جهان قرار دارد و به دستور شاه عباس اول ساخته شده است. این عصارخانه را باید در بازار مخلص نزدیک چهارسوق شاه و مدرسه ی ملاعبدالله ببیند. در زیر زمینی که 360 متر مربع مساحت دارد.

ورودی بنا، دری بدون هشتی است که از سمت بازار باز می شود. هر چند که این در، در اصلی عصارخانه نیست اما این روزها تنها ورودی مجموعه محسوب می شود. پا که به درون عصارخانه می گذارید، سقف 11متری آن را می بینید که در سه قسمت شکل گنبدی گرفته و در بخش های کنار آن، کوتاه تر شده است. دیوارهای ضخیم خشتی بنا با پوشش طاق و تویزه، بدون کار بندی و قاب سازی توی چشم می زنند و در قسمت شرق بنا هم فضایی هشت ضعلی دیده می شود که سال ها محل انبار کیسه دانه های روغنی بوده است. فضای شمال عصارخانه هم برای نگهداری خمره های روغن استفاده می شده است و اگر سری به این بخش بزنید می بینید که خمره ها هنوز هم در جایگاه سابق خود هستند. در انبار روغن عصارخانه شاهی، در و پنجره ای نمی بینید. روشنایی این بنا توسط نورگیرهایی که در سقف تعبیه شده، تامین می شود.

 

سنگ های نشکستنی

پا که به فضای اصلی عصارخانه بگذارید، دو سنگ آسیاب بزرگ خواهید دید که برای خرد کردن دانه ها به کار گرفته می شدند. جنس این دو سنگ «لاسو» است که نام آن به کوهی در نزدیکی کردستان اشاره دارد. این کوه سنگ های محکمی دارد که به دلیل همین مقاومت و استحکام فوق العاده، به عنوان سنگ آسیاب و عصاری مورد استفاده قرار می گیرد. در کنار این سنگ ها، تنه های درخت چنار قرار دارد که به هم متصل شده اند و به عنوان عنصر فشاری بر روی دانه های آسیاب شده عمل می کردند.

در عصارخانه های قدیم، قبل از این مرحله با مخلوط کردن مقداری آب، مواد را به صورت خمیر در می آورند و هر 10-15 کیلو از این خمیر را روی ظرفی که کاربرد سینی امروزی را داشت می ریختند و آن ظرف را در حفره ای تحت فشار اهرمی قرار داده و توسط شیری بزرگ که از همان تنه درخت چنار بود، روغن آن را می گرفتند. خمره ای هم در راهروی همان حفره وجود داشت که برای جمع آوری روغن ها استفاده می شد.

این عصار خانه که تا سال های 49-48 هم فعال بود در سال 1379 توسط شهرداری اصفهان خریداری و به عنوان یکی از آثار باستانی این شهر معرفی شد.

 

پایگاه فرهنگی هنری تکناز

تعداد بازدید ۱۵۷۷ بار

ارسال این مطلب به دوستان :

مطالب مرتبط

نماد شهرهای معروف دنیا + عکسعکس هایی از مکان های دیدنی کشور آلمانشهر دیدنی میتیورا در بالای سخره ها (عکس)عجایب ۷ گانه ژاپن را بشناسید (+تصاویر)تصاویر هتل داریوش یکی از زیباترین هتلهای دنیا در ایرانپاک ترین و سالم ترین شهر ایران انتخاب شد + تصاویرعصارخانه ایرانی جاذبه ناشناخته ایران زمین + تصویربزرگترین و دیدنی ترین شهرهای شناور در جهان !بنای راز آمیز و جذاب زندان اسکندر + تصاویر مکان زندگی جن ها در سیستان و بلوچستان + تصاویرشگفت انگیزترین ماهی کشور که نمی بیند + عکس عکس های دیدنی از سواحل زیبای هاوایی چراباید به سرعین سفر کرد ؟+عکسعکس هایی زیبا و دیدنی از کشور اندونزیقبل از سفر به خارج از ایران اینجا را دیدن کنید !!! ایران ما...صومعه ی ستاگ تشانگ بوتان در دل کوه + تصاویر عکس هایی از مناظر دیدنی دزفولعکس های دنج ترین مناطق جهانتصاویر زیبا از دیدنی های زیبای کردستان عکس های استخر زیبای همیلتون در تگزاس

اس ام اس جدید

اس ام اس خنده دار و سرکاری روز

جوک های خنده دار جدید (45)

اس ام اس های جالب فلسفی

اس ام اس روزای برفی و زمستان

اس ام اس خنده دار و سرکاری (193)

اس ام اس جدید و جذاب (290)

اس ام اس مخصوص روز های برفی

اس ام اس دلتنگی ها

اس ام اس جدید خنده دار و طنز !!

اس ام اس جدید تبریک ازدواج

اس ام اس های زیبا با موضوع خداوند

اس ام اس های تبریک تولد نوزاد

اس ام اس خنده دار زناشوئی

اس ام اس مخصوص نیمه شب

اس ام اس جدید دلتنگی !!

جوک های جدید غضنفر

اس ام اس های منت کشی

اس ام اس های آشتی کردن

اس ام اس عاشقانه مخصوص روزای بارونی

جوک های خنده دار و جالب (223)

اس ام اس زناشویی خنده دار

جدیدترین اس ام اس و جوک خنده دار و طنز

جوک خنده دار و جالب

اس ام اس حکیمانه

اس ام اس های ضد حال

اس ام اس جدید خنده دار

اس ام اس های طنز

کلی اس ام اس جالب

اس ام اس های آخر خنده !!

 

 

عکسهای بازیگران

عکسهای محمدرضا گلزار

عکسهای مهناز افشار

عکسهای امین حیایی

عکسهای الناز شاکردوست

عکسهای حامد بهداد

عکسهای نیکی کریمی

عکسهای بهرام رادان

عکسهای کامبیز دیرباز

عکسهای نیوشا ضیغمی

عکسهای مهران مدیری

عکسهای اکبر عبدی

عکسهای پرستو صالحی

عکسهای باران کوثری

عکسهای حسام نواب صفوی

عکسهای هدیه تهرانی

عکسهای پوریا پورسرخ

عکسهای ماهایا پطروسیان

عکسهای علی صادقی

عکسهای یوسف تیموری

عکسهای حدیثه تهرانی

عکسهای شقایق دهقان

عکسهای حمید فرخ نژاد

عکسهای نفیسه روشن

© کلیه حقوق برای سایت تکنار محفوظ است.

تمامی مطالب این پایگاه تحت نظارت و مطابق با قوانین جمهوری اسلامی ایران میباشد.